इरानमा अर्को प्रदर्शनकारीलाई सार्वजनिक रुपमा फाँसी

काठमाडौं । इरानमा एक व्यक्तिलाई सार्वजनिक रुपमा फाँसी दिइएको छ । उनलाई दुई सुरक्षाकर्मीको हत्या गरेको अभियोगमा दोषी ठहर गरिएको थियो । सरकार विरोधी आन्दोलनमा संलग्न व्यक्तिलाई फाँसी दिइएको एक साताभित्र यो दोस्रो घटना हो । इरानी समाचार एजेन्सी मिजानका अनुसार, माजिद रेजा रहनावर्डलाई आज सोमबार बिहान मशादको (पवित्र सहर) सार्वजनिक रूपमा फाँसी दिइएको थियो ।

सुरक्षा बलका दुई सदस्यलाई छुरा प्रहार गरी हत्या गरेको आरोपमा उनलाई ‘अल्लाहविरुद्ध युद्ध’ गरेको अभियोगमा मृत्युदण्डको सजाय सुनाइएको छ। इरानको अर्ध-आधिकारीक फार्स समाचार एजेन्सीले रहनावार्डले बसिज स्वयंसेवी बलका दुई सदस्यको हत्या गरेको र चारजनालाइ घाइते तुल्याएको जनाएको छ। बसिज फोर्स रिभोलुसनरी गार्ड्ससँग जोडिएको छ र सरकार विरोधि प्रदर्शनको दमनमा अग्रपंक्तिमा छ।

सामाजिक कार्यकर्ताहरूले सामाजिक सञ्जालमा २३ वर्षीय रहनभार्डलाई फाँसी दिएकोमा आलोचना गरिरहेका छन् । उनिहरुले भनेका छन- देशका मुल्लाहरूले विरोधलाई दबाउन आपराधिक कारबाही गरेका छन् । ट्वीटर ह्यान्डल १५०० तस्विरका प्रख्यात सामाजिक कार्यकर्ताले ट्वीट गरे, ‘उनिहरुले बिहान ७ बजे रहनावर्डको परिवारलाई फोन गरे र बेहेस्ते रेजा चिहानमा जान भने । तिनीहरूले भने, हामीले तपाईंको बच्चालाई मृत्युदण्ड दिएर गाड्यौं ।

यसअघि गत बिहीबार इरानले मोहसेन शेकरीलाई मृत्युदण्डको सजाय सुनाएको थियो । शेक्रीलाई तेहरानमा सुरक्षा गार्डमा छुरा प्रहार गर्ने र सडक अवरुद्ध गरेको अभियोगमा दोषी ठहर गरिएको थियो। विगतमा हजारौं पक्राउ परेकामध्ये यो पहिलो मृत्युदण्ड थियो। पश्चिमी देशहरूले इरानले प्रदर्शनकारीमाथि गरेको कारवाहीको निन्दा गर्दै आएका छन्।

मानवअधिकार समूहहरूले शेखरीलाई यातना दिएको र अपराध स्वीकार गर्न बाध्य पारिएको बताए। सुन्नी मौलाना मौलवी अब्दुलहमीदले शेकरीलाई मृत्युदण्डको सजायमा शरिया कानूनको उल्लंघन भएको बताएका छन्।

मानव अधिकार एजेन्सी एम्नेस्टी इन्टरनेशनलले इरानी अधिकारीहरूले कम्तिमा २१ जनालाई मृत्युदण्डको सजाय दिन खोजिरहेको बताएको छ। एजेन्सीले प्रदर्शनकारीहरूको चलिरहेको परीक्षणलाई इरानलाई हल्लाउने विरोध प्रदर्शनमा संलग्नहरूलाई दबाउनका लागि चलाइएको छलू भनेको छ।

युरोपेली संघका सदस्य राष्ट्रका विदेशमन्त्रीहरूले सोमबार ब्रसेल्समा भएको बैठकमा इरानमाथि थप प्रतिबन्ध लगाउने विषयमा छलफल गरिरहेका छन् । कुल मिलाएर ३० अन्य अधिकारी तथा संस्थाहरू बिरुद्ध प्रतिबन्ध लगाइनेछ र उनिहरुको सम्पत्ति जफत गरिनेछ र यात्रामा प्रतिबन्ध लगाइनेछ। युरोपेली संघले इरानमाथि मानवअधिकार उल्लंघन र रुसलाई ड्रोन दिएको आरोप लगाएको छ ।

मोरालिटी प्रहरी हिरासतमा २२ वर्षीया महसा अमिनीको मृत्यु भएपछि इरानभर सुरु भएको विरोध प्रदर्शन तेस्रो महिनामा पुगेको छ । प्रदर्शनहरू जीवनका सबै क्षेत्रका आक्रोशित इरानीहरूका लागि सरकार विरोधी अभियान बनेको छ। सन् १९७९ को क्रान्तिपछि पहिलोपटक सरकार आफैंविरुद्ध यति ठूलो आन्दोलनको सामना गरिरहेको छ । आन्दोलनका बीच नैतिक प्रहरीलाई पनि खारेज गर्ने घोषणा गरिएको छ । मानवअधिकार संगठन हिनाका अनुसार आइतबारसम्म ६८ बालबालिकासहित ४८८ प्रदर्शनकारी मारिएका छन् भने ६२ सुरक्षाकर्मीको पनि मृत्यु भएको छ । यसक्रममा १८ हजार २५९ जना पक्राउ परेका छन् ।

यसबीच, संयुक्त राष्ट्र संघले विरोध प्रदर्शनमा ३०० जनाको मृत्यु भएको बताएको छ भने इरानको सरकारी सुरक्षा एजेन्सीले सुरक्षा बलहरू सहित २०० जनाको मृत्यु भएको बताएको छ।- रोयटर्स