अमेरिकी सरकार सटडाउनको सङ्कट : २०२६ मध्यावधि चुनावमा रिपब्लिकनहरूमाथि कस्तो प्रभाव ?

अमेरिकी सङ्घीय सरकारको आंशिक बन्द आज छैटौँ दिनमा प्रवेश गरेको छ। एक अक्टोबरदेखि सुरु भएको यो बन्दले लाखौँ सङ्घीय कर्मचारीहरूलाई तलब रोकिएको छ भने राष्ट्रिय स्मिथसोनियन सङ्ग्रहालयहरू, क्यापिटल भ्रमण र अन्य सार्वजनिक सेवाहरू ठप्प भएका छन्। सिनेटमा दुवै दलका प्रस्तावहरू असफल हुँदा वार्ता अझै सफल हुन सकेको छैन। सेक्रेटरी अफ स्टेट मार्को रुबियोले फक्स न्युजमा भनेका छन्, ‘यो डेमोक्र्याटहरूले नेतृत्व गरेको बन्द हो।’ तर, ह्वाइट हाउसले वार्ता असफल भएमा ठुलो सङ्ख्यामा छटनी सुरु गर्ने चेतावनी दिएको छ।

यो बन्दको मूल कारण स्वास्थ्य सेवा र आप्रवासन नीतिमा मतभेद हो। डेमोक्र्याटहरूले ओबामा केयरका कर क्रेडिट विस्तार र मेडिकेडका काम आवश्यकताहरू उल्ट्याउन जोड दिएका छन्, जसलाई रिपब्लिकनहरूले अस्वीकार गरेका छन्। राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पका नीतिहरू, विशेष गरी एमएस-१३ जस्ता आपराधिक गिरोहविरुद्धको कारबाही रोक्न डेमोक्र्याटहरूले यो रणनीति अपनाएको रिपब्लिकनहरूको आरोप छ। विपरीत, डेमोक्र्याटहरूले रिपब्लिकनहरूलाई स्वास्थ्य सेवामा कटौती र ट्रम्पका कर कटौतीका कारण बढ्दो मूल्यवृद्धिका लागि जिम्मेवार ठहराउँछन्। डेमोक्र्याटिक कंग्रेसनल क्याम्पेन कमिटी (डीसीसीसी) ले ३५ प्रतिस्पर्धी जिल्लाहरूमा विज्ञापन अभियान चलाएको छ, जसमा रिपब्लिकनहरूलाई ‘स्वास्थ्य सेवालाई जानाजानी रोक्ने’ भनिएको छ। राष्ट्रिय रिपब्लिकन कंग्रेसनल कमिटी (एनआरसीसी) ले पनि डेमोक्र्याटहरूलाई ‘अवैध आप्रवासीहरूलाई प्राथमिकता दिने’ आरोप लगाउँदै विज्ञापन चलाएको छ।

यो बन्दले तत्कालीन आर्थिक असर पारेको छ : १८ अर्ब डलरका यातायात परियोजनाहरू रोकिएका छन्, जसमा न्यु योर्क कार्यक्रमहरू समावेश छन्। तर, राजनीतिक रूपमा यसको प्रभाव २०२६ मध्यावधि चुनावमा कस्तो पर्ने छ ? इतिहासले सङ्केत दिन्छ कि बन्दहरूको दीर्घकालीन प्रभाव सीमित हुन्छ। २०१३ को १६ दिने बन्दमा रिपब्लिकनहरूले ओबामा केयर परिवर्तन मागेका थिए, जसले छोटो अवधिमा उनीहरूलाई हानि पुर्‍यायो तर २०१४ मा १३ हाउस सिट र ९ सिनेट सिट जितेर बहुमत कायम राखे। २०१८-१९ को ३५ दिने बन्दले ट्रम्पको सीमा पर्खालका लागि लडाइँ थियो, जसको २०२० चुनावमा मिश्रित नतिजा आयो – कोभिड महामारीले ओसिलो बनायो। पूर्व जीओपी रणनीतिकार डग हेयले भने, ‘मतदाताहरूको स्मृति छोटो हुन्छ ; व्यक्तिगत असर नपरेसम्म बन्दी भुलिन्छ।’

तर, हालका सर्वेक्षणहरूले रिपब्लिकनहरूमाथि बढी दोष देखाउँछन्। वासिङ्टन पोस्टको एक सर्वेमा ४७% ले रिपब्लिकनहरूलाई र ३०% ले डेमोक्र्याटहरूलाई जिम्मेवार ठहराएका छन्। हाउस, सिनेट र ह्वाइट हाउस रिपब्लिकन नियन्त्रणमा हुँदा उनीहरू नै बढी प्रभावित हुने डेमोक्र्याटिक रणनीतिकार माइक नेलिसले भने, ‘शक्ति पक्षले दोष लिन्छ। तर, २०२६ मा अर्थतन्त्र र मुद्रास्फीतिले निर्धारण गर्छ।’ जीओपी रणनीतिकार जोन फिहेरीले भने, ‘मतदाताहरू दुवै पक्षलाई दोष दिन्छन्, तर स्वतन्त्र मतदाताहरूले रिपब्लिकनहरूलाई अलिक बढी।’ डेमोक्र्याटहरूले बन्दलाई स्वास्थ्य सङ्कटसँग जोडेर प्रचार गर्दै छन्, जसले करोडौँ अमेरिकीहरूलाई असर पार्छ। एनआरसीसीका विल किलेले भने, ‘डेमोक्र्याटहरूले फन्डिङ अस्वीकार गरेका तथ्य नै हाम्रो हतियार हो।’

विश्लेषकहरूका अनुसार, यदि बन्द लम्बियो भने रिपब्लिकनहरूको हाउस बहुमत जोखिममा पर्छ, जुन २०२६ मा टस-अप छ। तर, यदि चाँडै समाधान भयो भने यो मुद्दा ओझेल पर्छ। ट्रम्प प्रशासनले आप्रवासन र आर्थिक वृद्धिमा केन्द्रित रहँदा डेमोक्र्याटहरूले मूल्यवृद्धि र स्वास्थ्यलाई हतियार बनाउन सक्छन्। आजसम्मको अपडेटमा वार्ता अझै ठप्प छ, तर आगामी हप्ता नयाँ प्रस्ताव आउने सम्भावना छ। यो सङ्कटले अमेरिकी राजनीतिमा नयाँ अध्याय थप्न सक्छ, जसले रिपब्लिकनहरूलाई सतर्क रहन बाध्य बनाउँछ।

श्रोत: आइएनएस-स्वतन्त्र समाचार